Sunday Times Books LIVE Community Sign up

Login to Sunday Times Books LIVE

Forgotten password?

Forgotten your password?

Enter your username or email address and we'll send you reset instructions

Sunday Times Books LIVE

NB

@ Sunday Times Books LIVE

Chris Karsten in gesprek met Thys Human: “Jou taal is nie noodwendig swak vanweë jou agtergrond nie”

Bekendstelling: Die respektabele Meneer Hartslief

 
Chris Karsten het vroeër vanjaar sy roman, Die respektabele Meneer Hartslief, by die Waverley Biblioteek in Pretoria bekendgestel. Karsten was in gesprek met Thys Human oor taalgebruik, die oplewing van die speurverhaalgenre en sy jongste boek.
 
Die respektabele Meneer Hartslief’n Bekende kenmerk van Karsten se werk is sy fyn taalaanvoeling en die noukeurige aandag wat hy aan sy taalgebruik gee. “Afrikaans was vir veertig jaar die werktuig waarmee ek gewerk het.” Oor die huidige kritiek dat sy karakters se Afrikaans té suiwer is het hy gesê: “Ek probeer so suiwer as moontlik skryf. As ’n karakter Engelse woorde of vloekwoorde gebruik, sal hy dit gebruik.” Hy glo nie dat swak taalgebruik ’n goeie merker van klas is nie. “Jou taal is nie noodwendig swak vanweë jou agtergrond nie. Dit is my punt en ek voel baie sterk daaroor. Die feit dat hulle van die verkeerde kant van die spoor afkom beteken nie dat hulle moet vloek of hul taal moet meng nie. Dis nie reg nie. Mense beoordeel mekaar te vinnig.”

Karsten was lank ’n joernalis en het eers ware misdaadboeke geskryf. Human & Rousseau het hom jare terug genader om tien boekies met ses ware misdaadverhale elk te skryf – sestig misdaadverhale in totaal. “Dit het my nogal begin nagmerries gee,” het Karsten gesê. In daardie eerste sestig boekies het hy probeer om nie net simpatiek te wees teenoor die slagoffer nie, maar om deurentyd balans te handhaaf en objektief te kyk na alle kante van die storie. “Moordenaars word gedryf deur dieselfde emosies as ons, dis ’n dun grens waarop jy is.”

Deesdae verkies Karsten om fiksie te skryf. “Truman Capote het gesê oor die skryf van In Cold Blood dat wanneer jy oor ware stories skryf kan jy nie die feite of karakters verander nie. Met fiksie kan jy by sy kop inkom, sy snor afskeur.” As misdaadskrywer kan jy natuurlik afleidings maak vanuit hofsake, maar fiksie bied die skrywer meer vryheid. “Na daai sestig verhale het ek die behoefte gehad om te skep.”

Karsten lees graag speurverhale deur skrywers soos Raymond Chandler. Hy het ook Skandinawiese en Franse misdaadskrywers ontdek wat sy werk geweldig beïnvloed het. “Hier in Suid-Afrika is die genre besig om goed op te leef,” het hy gesê, maar bygevoeg dat die genre steeds as ondergeskik beskou word. “Dis asof resensente nog nie besef het hierdie is ’n belangrike genre nie. Gewone lesers hou daarvan om dit te lees. Ek wens daar wil dieper daarna gekyk word soos in Skandinawië en Europa waar die genre met erns beskou word.”

Die grens tussen hoë en lae letterkunde is nie ’n nuwe verskynsel nie. “Stephen King het in sy boek On Writing gesê dit maak nie saak hoeveel boeke hy verkoop nie, hy voel steeds dat hy aan die onderkant van die tafel moet sit.” Dis ’n ou debat, het Karsten gesê, maar, “die genre het hom al oor en oor bewys”.

Die gehoor teenwoordig op hierdie aand was veral geïnteresseerd in Karsten se goeie taalgebruik, ten spyte van die feit dat hy in Kanada woon. Karsten woon in ’n klein kusdorpie met die naam Lunenburg waar hy selde Afrikaans hoor of selfs praat. Hy luister graag na rugby op RSG en hy het natuurlik toegang tot Afrikaanse koerante danksy die Internet. “Ek is lief vir my taal en my manier om daardie liefde uit te leef is om boeke te skryf.” Met elke besoek aan Suid-Afrika pak hy sy tas vol Afrikaanse boeke wat nie maklik verkrygbaar is in Kanada nie. Met hierdie besoek het hy Etienne van Heerden, Willem Anker en nog vele meer terug huis toe gevat.

Boekbesonderhede

 

Please register or log in to comment